Witamy na stronie Powiat Pruszkowski   Nacisnij aby odsłuchać zaznaczony tekst. Witamy na stronie Powiat Pruszkowski

Standardy kształtowania zieleni w Powiecie Pruszkowskim

Aktualności

Żyjemy w dobie zmieniającego się klimatu oraz rosnącej presji człowieka na środowisko. Przejawem tych zmian są coraz częściej występujące zjawiska ekstremalne, jak susze czy powodzie, natomiast w ostatnich tygodniach w wielu regionach Polski, w tym również na terenie Powiatu Pruszkowskiego występują obfite opady deszczu, często o charakterze nawalnym.

Intensywne, ale krótkotrwałe opady w niewielkim stopniu uzupełniają zasoby wód podziemnych. Duże ilości wody, trafiając na utwardzony, nieprzepuszczalny lub przesuszony grunt, spływając po powierzchni, nie zdążą wsiąknąć i zasilać głębszych warstw gleby. Sytuacja ta staje się groźna, zwłaszcza na terenach silnie zurbanizowanych. W dobie rosnącej antropopresji i związanego z nią stale postępującego uszczelniania powierzchni zlewni (m.in. w wyniku budowy dróg, placów czy parkingów o twardej, praktycznie nieprzepuszczalnej nawierzchni, a także rosnącej powierzchni dachów) następuje znaczna ingerencja w naturalny obieg wody. Zwiększenie spływu powierzchniowego przyczynia się do przeciążenia kanalizacji oraz odbiorników, kanałów lub rzek i powoduje problemy z podtopieniami. Sytuacja staje się dwubiegunowa: raz wody jest za dużo, a za chwilę – za mało. Skutkiem są straty ekonomiczne, obniżony komfort życia, a bywa, że i zagrożenie dla bezpieczeństwa i zdrowia mieszkańców.

Czas przystąpić do działań mających na celu przywrócenie bilansu hydrologicznego poprzez zarządzanie wodami opadowymi w procesach naturalnych. Konieczne jest podejmowanie określonych działań na różnych poziomach – administracji rządowej, samorządu, a także przez każdego z nas.

W ostatnich latach polskie samorządy opracowały dużo poradników oraz katalogów dobrych praktyk z zakresu pozyskiwania i zagospodarowania wód opadowych. Szeroko opisano techniki projektowania oraz budowy wielu elementów, korzystając z publikacji zagranicznych oraz polskich.

Ważny strategiczny dokument w Polsce – Strategiczny Plan Adaptacji do zmian klimatu (SPA 2020) – wskazywał cele i kierunki działań adaptacyjnych, które należało podjąć w najbardziej wrażliwych sektorach i obszarach w okresie do roku 2020. W dokumencie uwzględniono i przeanalizowano obecne i oczekiwane zmiany klimatu, w tym scenariusze zmian klimatu dla Polski do 2030 roku, które wykazały, że w tym okresie największe zagrożenie dla gospodarki i społeczeństwa będą stanowiły ekstremalne zjawiska pogodowe (nawalne deszcze, powodzie, podtopienia, osunięcia ziemi, fale upałów, susze, huragany, osuwiska itp.), będące pochodnymi zmian klimatycznych.  Dokument wskazuje skuteczny system planowania przestrzennego ograniczający możliwość zabudowy terenów zagrożonych powodziami oraz uwzględniający potencjalne oddziaływanie zjawisk ekstremalnych spowodowanych zmianami klimatu. W opracowaniu podkreślono także wagę miejskiej polityki przestrzennej uwzględniającej zmiany klimatu.

W uchwalonej 20 lipca 2017 roku ustawie Prawo wodne, również widoczny jest trend zmierzający w stronę retencjonowania wody oraz przeciwdziałania ograniczeniu naturalnej retencji i przeciwdziałania bezpośredniemu odprowadzaniu wody z terenów uszczelnionych. Wprowadzane przepisy podkreślają wartość, jaką ma użytkowana woda – najważniejsze jest retencjonowanie wody w możliwie naturalny sposób. Dzięki temu, w okresie suchym będzie ona mogła być efektywnie wykorzystana przez człowieka i przyrodę.

Powiat Pruszkowski, podobnie jak inne powiaty usytuowane wokół dużych miast, boryka się ze skutkami postępującej antropopresji i urbanizacji oraz związanych z tym problemów dotyczących gospodarki wodnej. Aby odwrócić ten niekorzystny trend, władze Powiatu w realizowanych przedsięwzięciach chcą promować i wdrażać tworzenie „zielonej infrastruktury”, która wspomoże retencjonowanie wód opadowych. Wierzymy, że odpowiednio zaprojektowane budynki użyteczności publicznej, tereny zielone, naturalne zbiorniki retencyjne, pasy drogowe, rowy przydrożne, systemy efektywnego odprowadzania wód opadowych i roztopowych z powierzchni pasa drogowego i przyległego do niego terenu, spowodują wydłużenie obiegu wody opadowej na terenie naszych gmin i pożyteczne ich wykorzystanie.

Bogaty katalog dobrych praktyk związanych z odpowiedzialnym wykorzystaniem potencjału wód opadowych, a także sposoby kształtowania miejskiej przestrzeni w symbiozie z wodą zostały opisane w opracowaniu wykonanym na zlecenie Zarząd Powiatu Pruszkowskiego. Dokument pn.: „Standardy kształtowania zieleni w Powiecie Pruszkowskim”, opracowany przez naukowców z dziedziny architektury krajobrazu, został przyjęty uchwałą Rady Powiatu Pruszkowskiego nr XXXIII.258.2021 z dnia 11 maja 2021 r. Opracowanie zrealizowano w celu poprawy standaryzacji jakości prac projektowych i wykonawczych na terenach publicznych. Standardy kształtowania zieleni w Powiecie Pruszkowskim kierowane są dla wszystkich osób odpowiedzialnych za kształtowanie i utrzymanie terenów zieleni: urzędników, zarządców terenów, projektantów, wykonawców prac oraz specjalistów prowadzących nadzory. Przedstawione informacje mogą być pomocne również zarządcom innych terenów publicznych.

Zachęcamy również naszych mieszkańców do wdrażania drobnych rozwiązań, które w ujęciu całego osiedla, dzielnicy czy nawet gminy przyniosą odczuwalne dla środowiska skutki.

Pozyskujmy wodę opadową poprzez:

– kierowanie wody z otwartych rur spustowych na tereny zieleni, zamiast do podziemnego sytemu kanalizacji;

– składowanie niezanieczyszczonego śniegu na powierzchniach chłonnych, zdolnych przyjąć znaczne ilości wód roztopowych;

– magazynowanie części wody deszczowej spływającej z dachów budynków w zbiornikach naziemnych lub podziemnych, z możliwością wykorzystania jej do podlewania zieleni.

Poprawiajmy retencję wód opadowych poprzez:

zastosowanie przepuszczalnych lub półprzepuszczalnych nawierzchni utwardzonych;

budowę zbiorników sedymentacyjno-filtracyjnych czy też studni chłonnych;

– tworzenie zgłębień terenowych obsadzonych roślinnością, zielonych rynsztoków, roślinnych pasaży;

– tworzenie ogrodów deszczowych.

Ogród deszczowy i spust ukryty w ogrodzie deszczowym. Odprowadzając deszcz z dala od domu, rura odpływowa zapobiega przeciekaniu do piwnicy i jednocześnie nawadnia rośliny (fot. źródło: Center for Neighborhood Technology https://www.cnt.org)

Ogród deszczowy i spust ukryty w ogrodzie deszczowym. Odprowadzając deszcz z dala od domu, rura odpływowa zapobiega przeciekaniu do piwnicy i jednocześnie nawadnia rośliny (fot. źródło: Center for Neighborhood Technology https://www.cnt.org)

Zastosowanie geokompozytu komórkowego

Zastosowanie geokompozytu komórkowego (fot. E. Burszta-Adamiak, źródło: Katalog Dobrych Praktyk – Zasady zrównoważonego gospodarowania wodami opadowymi pochodzącymi z nawierzchni pasów drogowych)

Źródła literatury:

„Standardy kształtowania zieleni w Powiecie Pruszkowskim” (2021)

Katalog zielono – niebieskiej infrastruktury. Część II. Wytyczne i rozwiązania (2017);

Katalog Dobrych Praktyk, cz. II Zasady zrównoważonego gospodarowania wodami opadowymi (2019).

„Strategiczny plan adaptacji dla sektorów i obszarów wrażliwych na zmiany klimatu do roku 2020 z perspektywą do roku 2030”

 

Skip to content Naciśnij aby wysłuchać zaznaczony tekst